Türkiye ikinci el otomobil piyasasında köklü bir dönüşüm yaşanıyor. Akaryakıt fiyatlarındaki rekor artışlar, tüketicileri içten yanmalı motorlu (İYM) araçlardan elektrikli ve hibrit modellere yönlendiriyor. Bu değişim, ikinci el piyasasındaki fiyat dengelerini alt üst ederken, elektrikli ve hibrit araçlara olan talep adeta patlama yaşıyor. Uzmanlar, yüksek yakıt maliyetlerinin İYM araçların cazibesini azalttığını, bu durumun hem satış adetlerine hem de fiyatlamalara yansıdığını belirtiyor.
Ocak ayında ikinci el araç piyasası genelinde bir yavaşlama görülse de, elektrikli ve hibrit segmenti bu trendin aksine büyüme kaydetti. Yakıt ekonomisi ve düşük işletme maliyetleri, bu araçları tüketiciler için cazip hale getiriyor, böylece yakıt masrafının cebi yakmadığı bir döneme girildiğinin sinyallerini veriyor.
İkinci El Piyasasında Son Durum: Adetler Düşerken Fiyatlar Ne Durumda?
Ocak 2024 verilerine göre, ikinci el otomobil ve hafif ticari araç satışları bir önceki aya göre yaklaşık %25 oranında düşüş gösterdi. Ortalama ikinci el fiyatlarında ise aylık bazda %1-2 civarında bir artış yaşansa da, bu artış yüksek enflasyon karşısında reel bir değerlenme anlamına gelmiyor. Uzmanlar, İYM araç fiyatlarının durma noktasına geldiğini veya bazılarında düşüş eğilimi gözlemlendiğini belirtiyor.
VavaCars CEO’su Emirhan Çelikbaş, genel piyasadaki yavaşlamaya rağmen elektrikli ve hibrit araç satışlarının Ocak ayında %10 oranında artış gösterdiğine dikkat çekiyor. Çelikbaş, geçen yıl sıfır elektrikli ve hibrit araç satışlarının %266 gibi dikkat çekici bir oranda artmasının da ikinci el piyasasına olumlu yansıdığını ifade ediyor.
Yakıt Maliyetleri Farkı: Neden Elektrikli ve Hibrit?
Akaryakıt fiyatlarının litre başına 40 TL seviyelerine ulaşması, araç sahipleri için ciddi bir yük oluşturuyor. Bu durum, elektrikli araçların cazibesini kat kat artırıyor:
- Yakıt Gideri Karşılaştırması: 100 kilometrede içten yanmalı bir araç ortalama 400 TL yakıt tüketirken, elektrikli bir aracın şarj maliyeti 100-120 TL seviyelerinde seyrediyor. Bu, aylık bazda yüzlerce hatta binlerce liralık bir tasarruf anlamına geliyor.
- Bakım Masrafları: Elektrikli araçların motor ve şanzıman gibi karmaşık mekanik aksamlara sahip olmaması, bakım maliyetlerini %50’ye kadar düşürüyor. Otomax CEO’su Ömer Ulusoy, fren balatası ve disklerinin de elektrikli araçlarda daha uzun ömürlü olduğunu belirtiyor.
Pazar Payları ve Gelecek Projeksiyonları
Şu an için ikinci el piyasasında elektrikli ve hibrit araçların payı %3,5 civarında olsa da, bu oranın hızla artması bekleniyor. Yeni araç satışlarında yaşanan artış ve düşük ÖTV oranları gibi teşvikler, elektrikli araçların daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlıyor. Emirhan Çelikbaş, piyasadaki dengelerin elektrikli ve hibrit araçlar lehine tamamen değiştiğini vurguluyor. Özellikle yakıt maliyetlerinin bu araçların satışında en önemli etken haline geldiğini ekliyor.
Batarya Ömrü ve Değişim Maliyeti Endişesi
Tüketicilerin aklındaki en büyük soru işaretlerinden biri olan batarya ömrü ve değişim maliyeti konusunda da uzmanlardan açıklama geldi. Ömer Ulusoy, yeni nesil bataryaların 8-10 yıl gibi uzun ömürlü olduğunu ve üreticilerin garanti sürelerinin de genellikle bu aralıkta olduğunu belirtiyor. 10 yaşını doldurmamış bir elektrikli araç için batarya endişesinin yersiz olduğunu, ancak çok eski araçlarda bu durumun bir risk faktörü olabileceğini ifade ediyor.
Yakıt masrafı tarih oluyor mu?
Evet, akaryakıt fiyatlarındaki astronomik artışlar ve elektrikli/hibrit araçların sunduğu yakıt ve bakım avantajları göz önüne alındığında, içten yanmalı motorlu araçlar için yüksek yakıt masrafı kavramı, yerini daha ekonomik ve sürdürülebilir alternatiflere bırakarak adeta “tarih oluyor.” Tüketiciler, uzun vadeli maliyetleri düşürme arayışıyla hızla elektrikli ve hibrit modellere yöneliyor, bu da ikinci el otomobil piyasasında kalıcı bir değişim rüzgarı estiriyor.
