Çalışan iyiliği platformu Wellbees ve Meslek.net iş birliğiyle çalışanların iyilik seviyesini etkileyen faktörleri belirlemek üzere “Esenlik Araştırması” yapıldı.
Araştırma, Sabancı Üniversitesi İdare Bilimleri Fakültesi’nden akademisyenlerin danışmanlığında, 26 bölümden bin kişinin iştirakiyle gerçekleşti. Kelam konusu çalışmada genel iyilik, tükenmişlik ve işten duygusal memnuniyet olmak üzere üç alan incelendi.
Çalışma hayatında özerklik genel iyiliği etkiliyor
Araştırmada, genel iyilik bireyin hayatında mana bulduğu hem fizikî hem ruhsal olarak hoşnut hissettiği durumu söz etti.
Buna nazaran genel iyiliği en çok etkileyen faktörler çalışma hayatındaki özerklik yani çalışanların iş ortamında kendi kararlarını aldıkları ve fikirlerinin sorulması, toplumsal ilgilerden hoşnutluk ve mevcut sosyo-ekonomik statü oldu.
Söz konusu çalışmada, tükenmişliği çalışanların kendilerinden ne beklendiğini bilmeme ve misyonlarının net olmaması durumları üzere rol belirsizliklerinin artırdığı vurgulandı.
Özerklik ve toplumsal bağlardan memnunluğun tükenmişliği azalttığı görüldü.
Genel iyiliği azaltan ve tükenmişlik hissini artıran kimi faktörlerin tıpkı olması, bu iki durumun birbirini tetikleyebileceğini de gösterdi.
İklim krizi çalışanları etkiliyor
Araştırma,da iklim krizinin çalışanlar üzerinde olumsuz tesirlere sahip olduğu görüldü.
Şahit olunan iklim krizi olaylarının bireylerde tasa ve endişeye yol açma durumunu tabir eden eko-anksiyete hem genel iyiliği hem de tükenmişliği orta seviyede etkileyen faktörler ortasında yer aldı.
Araştırmada eko-anksiyetenin yüksek çıkma sebebinin firmaların bu alandaki çalışmalarının oluşturduğu farkındalık sonucu olabileceğine vurgu yapıldı.
Y ve Z nesillerinin modu “düşük”
Araştırmada Y ve X nesillerinin iyiliğinin düşük olduğunu da gösterdi. Y ve X jenerasyonu iştirakçilerin yüzde 73,7’sini oluşturuyor.
Buna nazaran Y jenerasyonu her iki kategoride de birinci sırada yer alırken, Z nesli da Y jenerasyonuna çok yakın bir tablo çizdi. X ve Baby Boomer jenerasyonunun ise Y ve Z nesline göre daha yüksek iyiliğe sahip olduğu ortaya çıktı.
Uzun saatler çalışanlar firmalarına daha bağlı
Çalışanların yüzde 80,5’inin ofisten, oburlarının ise hibrit yahut uzaktan çalıştığı aktarıldı.
Ofisten çalışanların işten ayrılma niyetinin başka çalışanlara nazaran daha yüksek olduğu belirlendi. Öte yandan iştirakçilerin yüzde 13’ünün haftada 40 saat ve altı, yüzde 64’ünün 40-50 saat, yüzde 23’ünün ise 50 saatten fazla çalıştığını söylediği araştırmanın sonuçları, uzun saatler çalışan iştirakçilerin firmalarına daha bağlı göründüğünü de ortaya çıkardı.
Çalışanlar fiyat dışında en çok “yan hak” istiyor
Araştırma kapsamında iştirakçilerden iş hayatında fiyat dışında hangi beklentilere sahip olduklarını sıralamaları istendi.
İlk sırayı yan haklar aldı. Yan hakları sırasıyla işin manalı olması, ferdî bedellerle örtüşmesi, ferdî gelişime yararlı olması, topluma yararlı olması ve esnek çalışma imkanları izledi.
Çalışanların en düşük beklentisi sertifikasyon ya da diploma eğitimi imkanı olurken geleceğe hazırlayan kısa periyodik eğitimler ve doğum günü üzere özel gün müsaadeleri de öncelikli beklentiler ortasında yer almadı.
Z Jenerasyonu işte mana bulmak, işin pahalarla örtüşmesi, esneklik ve özel müsaadeler bahislerini daha yüksek; gelişim, kısa müddetli eğitim, sertifika yahut diploma imkanlarını daha düşük öncelikte sıraladı.
Kadınlar esneklik bekliyor
Araştırmada, erkeklere nazaran bayan çalışanlarda esneklik beklentisinin yüksek, mana beklentisinin düşük çıktı.
Ayrıca, eğitim düzeyi arttıkça topluma yararlı olma ve şahsî gelişim beklentilerinin azalıp esneklik beklentisinin arttığı, sosyo-ekonomik düzey arttıkça mana beklentisinin yükseldiği, iş deneyimi arttıkça da eğitim beklentisinin azalıp şahsî pahalara ahenk ve topluma yararlı olma beklentilerinin arttığı saptandı.
Kimler ruhsal dayanağa sıcak bakıyor?
Araştırmaya nazaran ruhsal dayanak almaya en sıcak bakan kesimler kadınlar, evliler ve büyürken daha varlıklı ailelerde yetişenler oldu.
Katılımcıların yaklaşık yüzde 10’unun ise iyilik uygulamalarının yararlı olmadığını düşündükleri, kalan yaklaşık yüzde 90 iştirakçinin bu uygulamaların zihinsel ve bedensel sıhhatlerini iyileştireceğine, gerilim ve tasa idaresine yararlı olacağına daha çok yatkın olduğu kaydedildi.
Çalışanlar tarafından en yaygın görülen iyilik uygulamalarının birinci sırasında ise esnek çalışma imkanları yer aldı. Onu, iyilik ve gerilim idaresi eğitimi ile uzman takviyeleri takip etti.